Bereken je piek

Huishouden

Waarom je piek bijna altijd in de winter valt

In de winter stijgt je kwartierpiek: verwarming, koken en laden vallen samen terwijl je zonnepanelen weinig leveren. Zo houd je je winterpiek laag.

00:00 12:00 24:00 MAANDPIEK 6,3 kW

In de winter valt veel samen: je warmtepomp draait harder, het is vroeg donker, je kookt warm, de auto verbruikt meer en je zonnepanelen leveren bijna niets. Daardoor liggen de hoogste maandpieken van het jaar meestal tussen november en februari, vaak op een koude doordeweekse avond tussen 17 en 20 uur.

Wat gebeurt er in de winter?

1. Verwarming draait meer en harder

Een warmtepomp moduleert: hoe kouder het buiten is, hoe meer vermogen hij vraagt. Bij een stevige vorst kan ook het elektrische back-up element inschakelen, en dat trekt al snel 3 tot 9 kW extra. Lees meer in het back-up element van je warmtepomp.

Ook zonder warmtepomp stijgt je verbruik: de circulatiepomp van je cv draait, sommige mensen gebruiken een elektrisch kacheltje of elektrische vloerverwarming in de badkamer.

2. Je zonnepanelen leveren weinig

Stroom die je panelen opwekken en die je meteen verbruikt, telt niet mee voor je piek. In de zomer helpt dat overdag. Maar in de winter:

  • staat de zon laag en zijn de dagen kort;
  • is het om 17 uur al donker;
  • leveren je panelen op een grijze dag maar een fractie van hun vermogen.

Je avondpiek moet je in de winter dus volledig van het net halen.

3. Alles gebeurt op hetzelfde moment

Rond 18 uur komt iedereen thuis. Dan gaat de verlichting aan, wordt er gekookt, draait de oven, start iemand een was en hangt de auto aan de laadpaal. In de zomer is dat avondritme losser: je eet later, buiten, of koud.

4. De auto laadt meer

Een elektrische auto verbruikt in de winter meer per kilometer, onder meer door verwarming van het interieur en een koude batterij. Je moet dus langer laden. Als je wagen ook nog voorverwarmt terwijl hij aan de laadpaal hangt, kost dat extra vermogen.

5. Droogkast in plaats van droogrek

Buiten drogen lukt in de winter niet. De droogkast draait dus vaker, en een condensdroger trekt 2 tot 2,8 kW.

Waarom één wintermaand zo zwaar weegt

Je jaarbedrag voor het capaciteitstarief is gebaseerd op het gemiddelde van je maandpieken over de laatste 12 maanden. Elke maand telt dus voor een twaalfde.

Een voorbeeld:

PeriodeMaandpiek
Juni tot september4 kW
Oktober, maart, april, mei6 kW
November tot februari10 kW

Het gemiddelde is (4 × 4 + 6 × 4 + 10 × 4) / 12 = 6,7 kW. Zonder de vier wintermaanden zou je gemiddelde 5 kW zijn. Elke kW die je in de winter wint, telt dus echt.

Zeven manieren om je winterpiek laag te houden

1. Laad de auto niet tijdens het avondspitsuur

Plan de laadpaal na 20 of 21 uur, en begrens het vermogen. Een auto die 10 uur aan de lader hangt, heeft genoeg aan 3,7 kW. Zie laadpaal en capaciteitstarief. Let op: het capaciteitstarief kent geen daluren. 's Nachts laden helpt alleen als er op dat moment niets anders zwaar draait.

2. Zet het back-up element zo laag mogelijk

Laat je installateur kijken bij welke buitentemperatuur het element inschakelt, en of het niet ook voor warm water of legionellaspoeling wordt gebruikt op een slecht moment.

3. Verschuif de warmwatercyclus

Laat je warmtepomp of boiler het sanitair warm water opwarmen op een rustig moment, bijvoorbeeld in de vroege namiddag of midden in de nacht, niet om 18 uur.

4. Voorverwarm slim

Een goed geïsoleerd huis kan warmte vasthouden. Sommige warmtepompen kunnen het huis in de namiddag iets extra opwarmen, zodat ze tijdens de avondpiek minder hoeven te doen. Vraag je installateur of jouw toestel dat kan.

5. Start de droogkast en vaatwasser later

Gebruik de uitgestelde start. Na 21 uur is het meestal rustig in huis.

6. Kook en verwarm de oven niet tegelijk op vol

Warm de oven voor terwijl de kookplaat nog niet op hoog staat. Zie inductiekookplaat en je piek.

7. Gebruik een energiemanager of slimme laadpaal

Een systeem dat je afname meet en de laadpaal of warmtepomp automatisch terugschakelt, vangt de momenten op die je zelf vergeet. Zie wat een energiemanager doet.

Je winterpiek terugvinden

Wil je weten wanneer je piek viel?

Vaak zie je een vast patroon: een koude doordeweekse avond, kwart over zes. Als je dat moment kent, weet je ook wat je moet verschuiven.

Wat met een thuisbatterij?

Een batterij die overdag (of 's nachts) oplaadt en tijdens de avondpiek ontlaadt, kan je winterpiek afvlakken. In de winter laadt hij wel minder op met zonnestroom. Of dat financieel opweegt, hangt af van je situatie. Lees loont een thuisbatterij om je piek af te vlakken?.

Veelgestelde vragen

Is mijn zomerpiek dan niet belangrijk?

Jawel, elke maand telt voor een twaalfde. Maar in de zomer ligt je piek meestal al lager, dus daar is minder te winnen.

Telt een koude week zwaarder dan een milde?

Alleen het hoogste kwartier van de maand telt. Eén ijskoude avond kan dus je hele maandpiek bepalen.

Helpt het om in de winter de thermostaat lager te zetten?

Het verlaagt je verbruik in kWh. Voor je piek helpt het vooral als je warmtepomp daardoor minder hard hoeft te draaien tijdens het avondspitsuur.


Wil je weten hoe hoog je piek is op een koude winteravond? Bereken je piek.

Officiële bronnen

Tarieven en regels veranderen. Controleer bedragen altijd bij de bron. Dit artikel werd laatst nagekeken op 5 november 2026.